Sử dụng trọng tài trong lĩnh vực xây dựng: Xu hướng tất yếu

Với sự phát triển mạnh mẽ của phân khúc BĐS và thi công, 1 số vụ tranh chấp trong lĩnh vực thi công căn bản ở Việt Nam cũng “tăng trưởng” theo từng năm.

Các vụ tranh chấp trong thi công thường có giá trị lớn, liên quan đến nhiều chủ thể. Ảnh: Dũng Minh

Số vụ tranh chấp tăng nhanh

Chia sẻ có phóng viên Báo Đầu tư Bất động sản, GS. Lê Hồng Hạnh, Chủ tịch Hội đồng khoa học pháp lý Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC) cho biết, xử lý tranh chấp trong lĩnh vực thi công ở Việt Nam tăng rất nhanh, từ 10% năm 2014, lên 15% năm 2016.

Các trọng điểm trọng tài Việt Nam đã thực hiện xét xử, tranh chấp trong lĩnh vực này nhiều vụ rất phức tạp, liên quan đến nhiều chủ thể khác nhau, từ nhà thầu chính, nhà thầu phụ, đơn vị kiến trúc, 1 số vấn đề về giá, sự điều chỉnh, 1 sốh tân 1 số hạng mục của dự án…

Cũng theo ông Hạnh, mặc dù còn có sự mất cân bằng giữa 1 số hình thức giải quyết tranh chấp ở Việt Nam, độc đáo giữa trọng tài kinh tế và hình thức hòa giải cấp cơ sở (do đặc biệt văn hóa), tuy nhiên, 1 số công ty đã càng ngày càng tin tưởng hơn vào trọng tài kinh tế, vì sự uyển chuyển, hiệu quả trong vận hành.

Hiện ở nước ta có 18 trọng điểm trọng tài thay vì chỉ có 1 số trọng điểm như các năm trước đây. Số lượng trọng điểm tăng mạnh cho thấy xu thế tin dùng trọng tài khá rõ rệt.

Đại diện VIAC cho biết, do tính chất phức tạp của 1 số vụ xét xử trong lĩnh vực thi công, nên có các vụ, hội đồng trọng tài phải huy động cả 1 số kiến trúc sư, kỹ sư, giám định…, để phục vụ quá trình xét xử. Có các vụ tranh chấp trong lĩnh vực này ở Việt Nam mà số tiền tranh chấp lên đến gần 100 triệu USD.

Ông Phan Trọng Đạt, Phó tổng thư ký VIAC bổ sung thêm, ở nước ta, mật độ 1 số tranh chấp trong lĩnh vực thi công cơ sở hạ tầng 15% là mức rất cao và chỉ đứng sau 1 số tranh chấp về thương mại. Giá trị 1 số vụ xử kiện cũng lớn, thuộc top 5, top 10 1 số vụ kiện có giá trị cao nhất.

Không chỉ tranh chấp ở lĩnh vực thi công cơ sở hạ tầng, ở Việt Nam, 1 số dự án đã đã đi vào hoạt động cũng có nhiều tranh chấp như tranh chấp giữa cư dân có chủ đầu tư. Thậm chí, có cả tranh chấp giữa khu dân cư này và khu dân cư kia về việc sử dụng không gian chung.

Lời khuyên từ 1 số luật sư

Luật sư Nguyễn Đức Mạnh, Công ty Luật TNHH Bizlink cho biết, thỏa thuận nơi giải quyết tranh chấp rất quan trọng, nhất là trong 1 số hợp đồng có nhân tố nước ngoài.

Thực tế cho thấy, có nhiều hợp đồng mà công ty Việt Nam tham dự không quy định cụ thể cơ quan giải quyết tranh chấp ở đâu, trọng điểm trọng tài là trọng điểm nào, pháp luật ứng dụng để giải quyết tranh chấp là của quốc gia nào.

“Nhiều điều khoản thỏa thuận trong hợp đồng rất mơ hồ, không rõ ràng từ đầu, dẫn đến việc mỗi bên hiểu 1 kiểu có lợi cho mình, tạo ra các gặp khó cho quá trình phán xử. Đó là các bài học xương máu của công ty Việt Nam khi không có luật sư tham dự vào công đoạn soạn thảo hợp đồng”, ông Mạnh cho biết thêm.

Các luật sư và trọng tài thương mại cũng đưa ra các lời khuyên, khi giải quyết tranh chấp cần chọn lọc luật sư có bí kíp sâu về thi công, chọn lọc trọng điểm trọng tài danh tiếng, nhất là trong 1 số vụ tranh chấp có nhân tố nước ngoài để có 1 sốh giải quyết tốt nhất.

“Với sự phát triển của phân khúc thi công, BĐS, hiện 1 số trọng điểm trọng tài Việt Nam đã hỗ trợ rất nhiều 1 số công ty BĐS trong 1 số vụ tranh chấp, bảo vệ ích lợi trên lãnh thổ Việt Nam”, 1 luật sư khác cho hay.

Ở 1 số vụ tranh chấp bình thường, thời gian để 1 số trọng điểm trọng tài đưa ra phán quyết (từ khi nhận hồ sơ) là từ 6 – 12 tháng. Các vụ có nhân tố nước ngoài thì lâu hơn, có thể lên đến hàng năm trời do tính chất phức tạp của vụ tranh chấp.

Việt Nam đang kiến trúc cơ chế giải quyết 1 cấp, sau khi phán quyết của trọng tài được ban hành mà có 1 bên không chấp nhận, thì có thể đề nghị tòa án tham khảo để hủy phán quyết đây. Việc hủy chỉ được thực hiện 1 cấp và không có kháng cáo. Tức nếu tòa phán quyết hủy phán quyết của trọng tài, thì 1 số bên phải nộp đơn khởi kiện lại ở tòa án để bắt đầu 1 vụ tố tụng mới. Khi đây, phán quyết của tòa án sẽ là phán quyết cuối cùng.

Tuy nhiên, 1 số trọng điểm trọng tài và luật sư đều đưa ra kiến nghị là cần quy định rõ 1 số tòa án có thể hủy 1 số phán quyết trong các trường hợp cụ thể. Tránh trường hợp 1 số trọng tài cứ đưa ra phán quyết lại bị tòa hủy, khiến trọng tài bị mất lòng tin từ nhà đầu tư.


Duanmasterianphu.com – Theo Đầu tư Bất động sản

Xem thêm: http://duanmasterianphu.com/chu-dau-tu-du-an-masteri/