Quy hoạch ga Hà Nội, từ góc nhìn văn hóa

Đồ án quy hoạch phân khu thành thị khu vực ga Hà Nội và phụ cận đang lôi kéo được sự chú tâm của toàn xã hội. Và có lẽ, có 1 công trình có tính di sản, chúng ta cũng nên nhìn nhận thêm việc quy hoạch từ góc nhìn của một vài người làm công tác tìm hiểu văn hóa.

Theo một vài chuyên gia, đồ án mới cần phải làm tốt việc bảo vệ phần ga cũ có kiến trúc Pháp đặc trưng – Ảnh: Nguyễn Thành.

Lo ngại về quy hoạch và kiến trúc

Được thi công từ năm 1902, đến nay, ga Hà Nội đã có trên 1 thế kỷ tắm nắng, gội mưa cộng Thủ đô. Vượt lên trên vai trò của 1 công trình giao thông công cộng đơn thuần, ga Hà Nội trở thành 1 di tích lịch sử, thành 1 phần của kiến trúc, văn hóa Hà Nội.

Chính bởi điều này, việc tái cấu trúc, kiến tạo lại không gian của ga có công năng, tính năng và kiến trúc khác phải được thực hiện cực kỳ cẩn thận để vừa đạt được mục tiêu phát triển cơ sở hạ tầng cho Thủ đô, vừa không vấp phải một vài phản ứng từ dư luận.

Vấn đề mà chính mình Đồ án quy hoạch phân khu thành thị khu vực ga Hà Nội và phụ cận, tỷ lệ 1/2.000 do UBND TP.Hà Nội đề xuất đang vướng phải chính là một vài quy định quy hoạch kiến trúc trong Quy hoạch chung thi công Thủ đô do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trước đây. Bởi theo quy hoạch chung về thi công, thì ở khu vực ga Hà Nội, chiều cao tối đa của công trình chỉ là 18 tầng.

TS. Mai Thanh Sơn, nhà tìm hiểu văn hóa nhận định: “Việc đề xuất thi công công trình cao từ 40 – 70 tầng ở khu ga giai đoạn này sẽ gây gặp khó cho công tác quy hoạch chung của thủ đô sau này”.

Theo một vài chuyên gia, việc tái cấu trúc, kiến tạo lại không gian của ga có công năng, tính năng và kiến trúc khác phải dựa trên quy hoạch chung của Thành phố, đây được coi là pháp lệnh về mặt thi công mà chúng ta có trách nhiệm tuân theo. Quan trọng hơn, quy hoạch này cần có tầm nhìn dài hạn.

Hiện Hà Nội đang có sự quá tải về hạ tầng do sự tăng nhanh về diện tích dân số. Một định hướng đang được Thủ đô theo đuổi trong thời gian qua là giảm tải cho khu vực nội đô, khu phố cổ, hạn chế việc phát triển nhiều dự án chung cư, tòa nhà văn phòng ở nội đô. Nhiều chuyên gia đang lo ngại rằng, có việc thi công một vài BĐS cao tầng ở khu vực ga sẽ làm tăng tỷ lệ dân cư lên 5 – 10 lần, tăng lượng chuyển nhượng ở khu vực ga tạo thêm một vài thách thức mới.

Ý kiến từ một vài chuyên gia

Trao đổi có phóng viên Báo Đầu tư Bất động sản, PGS TS. Nguyễn Văn Huy, nguyên Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học, nhà tìm hiểu văn hóa cho biết: “Việc cải tạo nhà ga là cần thiết để có thể cung cấp được một vài đề nghị phát triển. Tuy nhiên, một vài nhà làm quy hoạch cần độc đáo chú tâm đến một vài nhân tố như bảo vệ kiến trúc, di sản; hài hòa trong quy hoạch tổng thể”.

Cụ thể, theo PGS TS. Nguyễn Văn Huy, hiện ga Hà Nội còn giữ được khá nhiều các con phố nét kiến trúc của Pháp, bởi thế, việc cải tạo ga cần làm theo hướng giữ lại trọn vẹn một vài kiến trúc này. Có thể thi công nhà ga mới to hơn, đẹp hơn, ôm lấy trọn vẹn một vài các con phố nét của nhà ga chính để bảo vệ di sản.

Khách sạn công quản Trump Soho ở New York là 1 điển hình về việc xây mới mà bảo vệ được di sản. Phá xây mới thì rất dễ, nhưng xây mà giữ được di sản thì mới khó, mới là thách thức cần vượt qua.

Phương án mới nên kiến trúc thành một vài các con phố chạy tàu ngầm dưới lòng đất hoặc trên cao, tránh hiện trạng các con phố sắt cắt ngang nhiều tuyến phố trong nội đô như giai đoạn này, vừa gây ách tắc, lại thiếu an toàn.

Ngoài ra, việc quy hoạch cần phải cân nhắc đến trọn vẹn phong cảnh xung quanh khu vực ga, trọn vẹn một vài khu như Văn Miếu, Văn Chương, một vài khu phố như: Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Du, Yết Kiêu… có đặc trưng là khu tập thể hoặc villa cũ, thấp tầng.

Hà Nội nên tập trung phát triển theo hướng thành thị lõi gồm một vài khu phố cổ (gồm một vài quận nội thành) và khu vệ tinh. Trong đây, một vài công trình, dự án BĐS cao tầng nên phát triển ở khu vệ tinh. Làm được vậy sẽ tránh được việc phá vỡ quy hoạch, làm tăng dân số nội đô và ách tác giao thông.

Còn theo TS. Mai Thanh Sơn, khu vực ga có thể được cải tạo theo hướng giữ nguyên kiến trúc Pháp giai đoạn này, phát triển mô hình bảo tàng các con phố sắt.

Cụ thể, đoạn từ Khách sạn cây Xoài đến đầu phố Nguyễn Khuyến phát triển thành cụm nhà trưng bày, dịch vụ phục vụ bảo tàng. Khu phía Nam của ga (khu vực đang tập trung nhiều cửa hàng phân phối quần áo) nếu có thể đền bù và giải tỏa thì nên phát triển thành không gian phong cảnh.

Phía sau ga làm thành khu trung chuyển. Ngoài ra, cũng có thể cân nhắc phương án thi công trường học, công viên. Khu vực Văn Miếu, Hồ Văn đang quá tải, việc quy hoạch lại ga phải có trách nhiệm giảm tải cho một vài khu vực này nói riêng, khu phố cổ nhìn chung.

Chia sẻ có phóng viên Báo Đầu tư Bất động sản, GS. Lê Hồng Lý, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Văn hóa nhấn mạnh: “Quan điểm của tôi là nên giữ ga Hà Nội, vì đây là di sản văn hóa, gắn bó có biết bao nhiêu người và cả lịch sử. Còn việc giữ như thế nào thì chúng ta cần phải tìm hiểu, tham khảo kỹ càng để có được quy hoạch tốt nhất”.

Duanmasterianphu.com – Theo Đầu tư Bất động sản

Tìm hiểu thêm tài liệu về dự án masteri an phú Xem Thêm